J.P. Van Rossem

Ex-beursgoeroe Jean-Pierre Van Rossem is terug. De flamboyante econoom die zich verloor in frauduleuze praktijken en die de Belgische staat nog steeds miljoenen schuld moet terugbetalen, heeft in een boek zijn licht laten schijnen over de crisis. Nadat hij jarenlang uit de spotlights verdween, is de man helemaal terug. Binnenkort zal ook zijn autobiografie zonder twijfel heel wat stof doen opwaaien. Wij zochten Van Rossem (64) op in Humbeek.

 


Uw boek over de crisis scheert momenteel hoge toppen.

"Ik hou mij al jaren bezig met het fenomeen ‘structurele crisis'. Dus gewoon uit belangstelling van ‘wat is er nu weer aan de gang' heb ik dat geschreven zonder dat het meteen bedoeld was om te publiceren. Dus ben ik voor Amerika gaan uitrekenen hoe lang die crisis zou duren. Toen zag ik dat de huidige lapmiddelen allemaal niet gaan werken. Zo blijkt dat het dieptepunt van de crisis wat de States betreft 2012-2013 is en dat ze uit de crisis zullen komen tussen 2016 en 2020 maar wel met een gigantische werkloosheid."

Dus al die ballonnetjes die nu al worden opgelaten dat de crisis voorbij is...?

"Niets van waar. Ik weet in ieder geval dat wat België en Nederland betreft ook wij pas het dieptepunt zullen bereiken tussen 2012 en 2013 en dat ook wij zullen voortsukkelen tot bijna 2020. En we zullen uit de crisis komen met voor België minstens 600.000 structureel werklozen. En dan stel ik mij de vraag: als er zoveel werklozen zijn als de crisis voorbij is, van wat gaan we dat blijven betalen?


Wat is dan de oplossing die u aanreikt?

"Wat is het probleem? Langdurige crisissen ontstaan door een massaal verlies aan koopkracht. Als jij een aandeel van Fortis indertijd 30 euro betaald hebt dan is het nu nog 3 euro waard. Dat geld is onherroepelijk verloren. Dat geld wordt niet meer gebruikt om een nieuwe villa, auto of salon te kopen. Dus door dat enorm verlies aan koopkracht is er massaal overproductie en bijgevolg ook almaar toenemende werkloosheid. Meer werkloosheid wil zeggen minder private koopkracht. Minder private koopkracht wil zeggen nog meer overproductie. Je komt dus in een reeks van negatieve spiralen terecht. We moeten zelf dus werkgelegenheid creëren. Maar daartoe heb je geld nodig. Als je in België een half miljoen werklozen wil tewerkstellen gedurende vijf jaar dan heb je zestig miljard nodig."


Hoe moet dat in zijn werk gaan en vooral waar moet het geld vandaan komen?

"Je moet een of meerdere anti-crisisvennootschappen oprichten met aan het hoofd een bekwame CEO uit het zakenleven. Laat die bepalen wat voor soort openbare werken uitgevoerd moeten worden. In ieder geval: stel die 500.000 mensen vijf jaar tewerk. Vanwaar moet het geld komen en hoe kunnen we het geld terugbetalen? Er zijn oplossingen denkbaar. Ik constateer dat er alle jaren 15 miljard meer spaardeposito's zijn. Zeg dan aan de banken: ‘Sorry jongens, wij hebben jullie moeten helpen, die 15 miljard komt in een anticrisisfonds. Je kan die mensen rechtstreeks tewerkstellen en er komt aanzienlijk koopkracht bij. Een groot stuk vloeit daarbij meteen onder allerlei vormen terug naar de staat. Je moet dat volhouden tot de accelerator van de economie terug aanslaat. Daarmee bedoel ik het beginsel dat als de consumptie opnieuw aantrekt, er investeringen in nieuwe machines gebeuren, er nieuwe arbeidsplaatsen gecreëerd worden en dat dan de boel weer begint te draaien."

"Dat is de ‘micro-approach' van de man in de straat. Als je ziet hoeveel werklozen er bijkomen. Dat is het probleem. Die werklozen kunnen niet meer uitgeven wat ze voordien uitgaven. Daar zit de crisis. Diegenen die werk hebben, die voelen de crisis niet. Ga jij naar chique restaurants, die zitten stampvol. Het feit dat mensen die het wel kunnen betalen uitstellen dat ze een nieuwe auto of frigo kopen: dat zit in de hoofden. Het zou goed zijn dat die van attitude veranderen."

"Je staat terug in de belangstelling met je nieuwe boek. Heb je dat gemist?"

"Ik vraag daar niet achter. Ik was zo blij dat ik er van af was. Ik ben zo blij als ik jonge mensen tegenkom die niet weten wie Van Rossem is. Wat kan mij het schelen of er nu een boek verkocht wordt of 30.000 ? De fiscus slaat toch alles aan. Ik heb geen behoefte aan boeken uit te geven."

Van wat leeft u dan?

"Ik schrijf thesissen en doctoraten. Wanneer men mij alles afpakt moet ik wel iets vinden om te overleven. Ik schrijf een thesis in veertien dagen. Ik doe dat al langer. In mijn jonge tijd zelfs voor bekende mensen. Waarvan sommige het zelfs tot minister geschopt hebben..."

Hoeveel vraagt u er voor?

"Veel... Maar ik zal nooit een thesis schrijven voor een burgerlijk ingenieur ofzo. Enkel over alles dat geen kwaad kan. Je helpt mensen namelijk aan een diploma dat ze niet verdienen. Wat niet wil zeggen dat ze allemaal onbekwaam om er een te schrijven."

Hoe zit het nog met uw politieke ambities?

"Ik heb absoluut geen goesting om nog in het parlement te zitten. Het is dagdromerij maar ik zou een aantal bekwame macro-economen zoals Geert Noels en Paul De Grauwe op een lijst willen hebben. Een apolitieke lijst, niet rechts, niet links. Mensen die alleen met een heel beperkt programma naar het parlement willen: hoe lossen we de werkloosheid en de overproductie op en hoe lossen we de bankcrisis op. De rest is allemaal voor de andere partijen. Je mag niet vergeten dat er in 2011 federale verkiezingen plaatsvinden op het moment dat de crisis op zijn dieptepunt is. Ik ben zeker dat je met zo'n lijst haal je 8 à 9 procent van de stemmen haalt."

Bent u veranderd in de laatste 20 jaar met wat er allemaal gebeurd? Hebt u heimwee naar de ‘goeie' tijd?

"Nee, totaal niet. Ik heb mijn leven moeten ‘herinrichten' nadat men mij alles afgepakt heeft. Het enige dat ik mis is mijn Falcon 900-vliegtuig. Dat was toch zo makkelijk. Je kon doen wat je wou. Nu moet je twee uur op voorhand aanschuiven in Zaventem. Als er luchtzakken zijn moet het lijnvliegtuig daar door in plaats van anders gewoon wat hoger of lager te vliegen. Dat is absoluut het enige wat ik mis. En zeker niet de Formule 1 en mijn Ferrari's. Ik heb dat gehad en dat was goed. Maar ik heb dat allemaal niet nodig..."

Ben je nog fervent supporter van Cercle Brugge?

"Ik ga nog alle 14 dagen met mijn twee zonen kijken. Zij gaan ook mee op verplaatsing. Dat doe ik niet mee. Er is er echter een die ik rauw lust: trainer Glenn De Boeck. Die man kraakt spelers psychisch. Buffel, toch een groot talent, moest meer op de bank zitten dan wat anders. Zelfs De Sutter en De Smet werden op de bank gezet. Wat is er gebeurd: we zijn ze allemaal kwijt. Ik erger mij dood. Die loopt zodanig naast zijn schoenen.. Maar gelukkig is Cercle Glenn De Boeck niet. Het blijft mijn club maar hoe sneller ze hem buitengooien hoe liever..." 

alle interviews